…η αλήθεια είναι πως αυτή η εξέλιξη ήταν και κάπως έκπληξη. Το γεγονός δηλαδή ότι ο Τουφάν Ερχιουρμάν αποδέχτηκε κάτι τέτοιο. Γιατί; Διότι ενώ η πολιτική προϊστορία του νέου τ/κ ηγέτη συνάδει με αυτή την προσέγγιση (που συμφώνησε), η πολιτική της Άγκυρας την οποία ακολουθούσε πιστά ο προηγούμενος τ/κ ηγέτης, Ερσίν Τατάρ, άλλα έλεγε και λέει και αλλιώς ερμήνευαν και ερμηνεύουν την Πολιτική Ισότητα. Την ερμηνεύουν ως ‘Κυριαρχική Ισότητα’. Ωστόσο αυτή η έκπληξη δεν κράτησε για πολύ…

Κατά την πρώτη (11/12/25) τριμερή συνάντηση του Νίκου Χριστοδουλίδη και Τουφάν Ερχιουρμάν και της προσωπικής απεσταλμένης του ΓΓ των ΗΕ Μαρία Άνχελα Ολγκίν προέκυψε ένα πολύ σημαντικό ξεκαθάρισμα: Το τι εστί Πολιτική Ισότητα. Και αυτό που ξεκαθαρίστηκε είναι πως Πολιτική Ισότητα σημαίνει ό,τι και όπως περιγράφεται στα σχετικά ψηφίσματα των Ηνωμένων Εθνών. Αυτό καταγράφηκε στο επίσημο Ανακοινωθέν του ΟΗΕ με το πέρας της πρώτης Τριμερούς. 

Έγραφε συγκεκριμένα: “Οι δύο ηγέτες συμφώνησαν ότι ο πραγματικός στόχος είναι η επίλυση του Κυπριακού με πολιτική ισότητα, όπως περιγράφεται στα Ψηφίσματα του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ. Τα μέτρα οικοδόμησης εμπιστοσύνης είναι σημαντικά για τη δημιουργία ενός ευνοϊκού περιβάλλοντος, αλλά δεν υποκαθιστούν την επίτευξη λύσης στο Κυπριακό“. 

Η αλήθεια είναι πως η πιο πάνω εξέλιξη ήταν και κάπως έκπληξη. Το γεγονός δηλαδή ότι ο Τουφάν Ερχιουρμάν αποδέχτηκε κάτι τέτοιο. Γιατί; Διότι ενώ η πολιτική του προϊστορία του νέου τ/κ ηγέτη συνάδει με αυτή την προσέγγιση, η πολιτική της Άγκυρας την οποία ακολουθούσε πιστά ο προηγούμενος τ/κ ηγέτης, Ερσίν Τατάρ, άλλα έλεγε και λέει και αλλιώς ερμήνευαν και ερμηνεύουν την Πολιτική Ισότητα. Την ερμηνεύουν ως ‘Κυριαρχική Ισότητα’. Μια ερμηνεία, η οποία πολιτικά, παραπέμπει σε Συνομοσπονδία (και κατ’ επέκταση σε Δυο Κράτη) αφού όταν έχεις δυο κοινότητες και πλέον μιλάς για ‘Κυριαρχική Ισότητα’ τους, συνεπάγεται πως οι δυο κοινότητες διαθέτει η κάθε μια τη δική της Κυριαρχία. Και ενόσω δυο κοινότητες είναι κυρίαρχες μπορούν ανά πάσα στιγμή να αποσχιστούν από το ‘Κεντρικό Κράτος’.

Ωστόσο αυτή η έκπληξη δεν κράτησε για πολύ. Διότι ο Τουφάν Ερχιουρμάν μας προσγείωσε και πάλι στην στυγνή πραγματικότητα, αυτό που γράφαμε και γράφουμε πάντα πως στο τέλος της ημέρας την πολιτική στο κυπριακό την καθορίζει η Άγκυρα. Ούτε ο Ερχιουρμάν ούτε και οι πρώην τ/κ ηγέτες που ήταν υπέρμαχοι της Ομοσπονδίας Μεχμέτ Αλί Ταλάτ και Μουσταφάς Ακκιντζί. 

Ολοκληρώνεται λοιπόν η Τριμερής, βγαίνει το επίσημο Ανακοινωθέν του ΟΗΕ, προβαίνει σε δηλώσεις ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας, ο οποίος εννοείται ότι τονίζει αυτή την σημαντική εξέλιξη και αναμένουμε τις δηλώσεις του Τουρκοκύπριου ηγέτη, Τουφάν Ερχιουρμάν. 

Στις 10:11 το βράδυ της ίδια μέρας (11/12) της Τριμερούς εμφανίστηκε και το τηλεγράφημα του Κυπριακού Πρακτορείου Ειδήσεων, το οποίο αφορούσε τις δηλώσεις του κ. Ερχιουρμάν. Ο τ/κ ηγέτης επικεντρώνεται σε δυο σημεία: Α/ Στις συγκλίσεις που επετεύχθησαν για το ζήτημα του χαλλουμιού και τη διαχείριση των σημείων διέλευσης (οδοφράγματα) και Β/ στις διαφορές που παραμένουν ως προς τη μεθοδολογία της λύσης. Το θέμα της ‘Πολιτικής Ισότητας’ εννοείται πως δεν θα μπορούσε να το προσπεράσει και συνεπώς αναφέρεται σε αυτό και προχωρά και σε μια διευκρίνιση υψίστης σημασίας. Γράφει το τηλεγράφημα του ΚΥΠΕ: ‘Σχολιάζοντας την κοινή ανακοίνωση μετά τη συνάντηση, ανέφερε ότι γίνεται λόγος για λύση στο πλαίσιο της Πολιτικής Ισότητας βάσει των ψηφισμάτων του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ. Διευκρίνισε ότι η τουρκοκυπριακή πλευρά ερμηνεύει την πολιτική ισότητα ως τη λήψη κοινών αποφάσεων σε θέματα «κοινής κυριαρχίας»’. 

Δηλαδή; Ο Τ. Ερχιουρμάν, τουλάχιστον δημόσια, ‘γύρισε’ και πάλι τα πράγματα θέλοντας να δείξει πως τίποτα δεν άλλαξε από την ερμηνεία που αποδίδει η Άγκυρα στον όρο ‘Πολιτική Ισότητα’ ασχέτως αν το Ανακοινωθέν της 11^ης Δεκεμβρίου 2025 είναι το πρώτο Ανακοινωθέν του ΟΗΕ μετά το 2020 που αναφέρεται στο θέμα της Πολιτικής Ισότητας. Ακόμη δηλαδή και με τον ‘θολωμένο’ τρόπο που το ερμήνευσε ο Τ. Ερχιουρμάν, η ερμηνεία αυτή ΔΕΝ είναι αυτή που λένε τα ψηφίσματα των Η.Ε. 

Αξιοσημείωτο όμως είναι και ένα άλλο στοιχείο που προκύπτει ως αποτέλεσμα της πρώτης τριμερούς. Η επιμονή του Τ. Ερχιουρμάν στους 4 Όρους που έθεσε εξ’ αρχής για επανέναρξη ουσιαστικών διαπραγματεύσεων. Και αυτό φρόντισε να το τονίσει στις δικές του δηλώσεις με το πέρας της Τριμερούς. 

Να υπενθυμίσουμε εν τάχει τους 4 Όρους που έθεσε για επανέναρξη των συνομιλιών που είναι: 

Πρώτο, να αποδεχθεί η ελληνοκυπριακή πλευρά την πολιτική ισότητα και να σταματήσει να τη θεωρεί μέρος της διαπραγμάτευσης.

Δεύτερο, να τεθεί χρονοδιάγραμμα στη διαδικασία των συνομιλιών ώστε να πάψουν να είναι ανοικτού τέλους και να συνεχίζονται επ’ άπειρον χωρίς αποτέλεσμα.

Τρίτο, να μην ανοίξουν ξανά τα θέματα που έχουν συμφωνηθεί στον προηγούμενο κύκλο συνομιλιών.

Τέταρτο, να υπάρξουν εγγυήσεις για το αποτέλεσμα των συνομιλιών ακόμη και αν αυτές καταρρεύσουν, ώστε οι Τ/κ να μην καταλήξουν εγκλωβισμένοι στο στάτους κβο

Στις δηλώσεις του, ο Τουφάν Ερχιουρμάν, (σύμφωνα με το ΚΥΠΕ): «Παραδέχτηκε ότι το πρώτο σημείο της μεθοδολογίας τους έγινε εν μέρει αποδεκτό, αλλά τόνισε κατηγορηματικά ότι για την τουρκοκυπριακή πλευρά το θέμα δεν θεωρείται λήξαν εάν, όπως είπε, δεν συμπεριληφθεί η εκ περιτροπής προεδρία. Επανέλαβε τη θέση ότι και τα τέσσερα βήματα της πρότασής τους πρέπει να ισχύουν σωρευτικά, ώστε να καταστεί δυνατή η έναρξη διαπραγμάτευσης για συνολική λύση».

Εν ολίγοις ο κατά τα άλλα ‘ήπιων τόνων’ Ερχιουρμάν ακολουθεί πιστά μέχρι στιγμής το πλαίσιο που καθόρισε η Άγκυρα ως προς την επανέναρξη των συνομιλιών. Θα είναι θετική έκπληξη αν δούμε τον Τ. Ερχιουρμάν να διαφοροποιείται αλλά και αν το κάνει, θα είναι αμφίβολο αν θα το ανεχτεί η Άγκυρα. 

ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΤΣΑΓΓΑΡΗΣ / Χ: @tsangarisp