Αν το 75% των Νόμων μας γράφεται στις Βρυξέλλες και για το 25% που αποφασίζουμε μόνοι μας τα κάνουμε μαντάρα, τότε ποιος φταίει στ’ αλήθεια; Οι τομείς που αποτελούν καθαρά εθνική υπόθεση: Παιδεία, Ασφάλεια των Πολιτών, Οργάνωση της Δικαιοσύνης, Τοπική Αυτοδιοίκηση, Πολιτισμός, Συντάξεις, Κοινωνική Πολιτική. Συνεπώς τι σημασία έχει αν ένας αυτοαποκαλείται ‘αντισυστημικός’ ή ‘σοβαρός’, ή ‘νέος’ ή ‘παλιός’ ή ‘πολέμιος της διαφθοράς’ και άλλα χαριτωμένα; Προτάσεις για αυτά, έχετε; Διότι για τα άλλα, είτε έχετε είτε όχι, οι Βρυξέλλες θα αποφασίσουν… 

Προχωράμε λοιπόν προς τις Βουλευτικές του 2026. Μια εκλογική διαδικασία με ιδιαίτερη σημασία, μιας και είναι ίσως οι σημαντικότερες εκλογές της τελευταίας 20ετίας αφού ποτέ προηγουμένως τα ‘παραδοσιακά κόμματα’ και κατ’ επέκταση ο ‘κομματικός χάρτης’ δεν απειλήθηκαν όσο τώρα.

Τις προάλλες, διάβαζα ένα ρεπορτάζ στην OffsiteNews. του Στ. Στυλιανού, όπου σημείωνε πως ‘μέχρι στιγμής, 16 κόμματα έχουν δηλώσει πρόθεση συμμετοχής στις εκλογές, ενώ 24 είναι εγγεγραμμένα στο μητρώο πολιτικών κομμάτων’ και ίσως να έχουμε νέο ρεκόρ συμμετοχής σε βουλευτικές εκλογές. Τόσο σε αριθμούς κομμάτων / κινημάτων όσο και σε απόλυτο αριθμό υποψηφίων.  Το 2021 διεκδίκησαν είσοδο στην Βουλή 15 κομματικοί συνδυασμοί και 651 υποψήφιοι για 56 έδρες. 

Ενόψει των Βουλευτικών Εκλογών του 2026 λοιπόν βλέπουμε νέα κόμματα, νέες κινήσεις, νέες φιλοδοξίες — κι ανάμεσά τους παλιοί πολιτικοί με φρέσκα… συνθήματα.

Ο ένας αυτοπροσδιορίζεται “αντισυστημικός”, ο άλλος “σοβαρός”, ο τρίτος “νέος και άφθαρτος” και όλοι πολέμιοι της διαφθοράς!

Από το Άλμα – Πολίτες για την Κύπρο του Οδυσσέα Μιχαηλίδη μέχρι το ΔΕΚ του Ανδρέα Θεμιστοκλέους, τη Δημοκρατική Αλλαγή του Χρήστου Κληρίδη, το Σήκου Πάνω του Τορναρίτη και την Άμεση Δημοκρατία (ΑΔΗ) του Φειδία Παναγιώτου, η σκηνή θυμίζει πολιτική πανσπερμία. 

Οι Βουλευτικές εκλογές πάνε να θυμίσουν λίγο – πολύ ένα reality show με 56 έδρες για έπαθλο. 

Τα παραδοσιακά κόμματα προσπαθούν να πείσουν ότι “μόνο εμείς είμαστε σοβαροί”, ενώ οι νέοι σχηματισμοί υπόσχονται “να αλλάξουν το σύστημα”. 

Προσέξετε τώρα τι γίνεται: Στο ερώτημα ‘ποιος τελικά αποφασίζει, ποιος νομοθετεί και ποιος αλλάζει πραγματικά κάτι, στην καθημερινότητα του πολίτη;’ Η απάντηση δεν είναι ιδεολογική. Είναι αριθμητική. 

Έχουμε δυο άξονες. Από την μια, είναι οι ρυθμίσεις από την ΕΕ και από την άλλη, είναι οι ρυθμίσεις (μέσω Νόμων) από το δικό μας Κοινοβούλιο. Και οι δυο άξονες είναι κρίσιμοι και σημαντικοί για την καθημερινότητα του πολίτη. 

Το 70–75% της Νομοθεσίας που ισχύει στην Κύπρο προέρχεται από την Ευρωπαϊκή Ένωση. Είναι οδηγίες, κανονισμοί, εναρμονίσεις — ένα ολόκληρο πλέγμα αποφάσεων που υιοθετούμε σχεδόν αυτόματα.

Η ΕΕ καθορίζει σχεδόν κάθε πτυχή της ζωής μας: την οικονομία και τον ανταγωνισμό, την εργασία και τα δικαιώματα του καταναλωτή, την ενέργεια και το περιβάλλον, την υγεία και τα τρόφιμα, την προστασία προσωπικών δεδομένων και τη δικαστική συνεργασία μεταξύ κρατών. 

Εκεί, η Κύπρος δεν έχει την πολυτέλεια της προχειρότητας. Υπάρχουν κανόνες, προθεσμίες και κυρώσεις. Κι αν δεν συμμορφωθείς, έρχεται επιστολή από τις Βρυξέλλες — και μετά πρόστιμο. Έτσι, με το ζόρι, τα κάνουμε σωστά.

Συνεπώς σε αυτά, όποιος κι’ αν είναι στο Κοινοβούλιο, θέλει δεν θέλει θα τα ψηφίσει. 

Όμως στο υπόλοιπο 25%, εκεί όπου αποφασίζουμε μόνοι μας, εκεί τα κάνουμε μαντάρα. 

Είναι οι τομείς που αποτελούν καθαρά εθνική υπόθεση: η Παιδεία, η Ασφάλεια των Πολιτών, η Οργάνωση της Δικαιοσύνης, η Τοπική Αυτοδιοίκηση, ο Πολιτισμός, οι Συντάξεις και η Κοινωνική Πολιτική. Κι εκεί ακριβώς, αντί να έχουμε πλεονέκτημα, βουλιάζουμε.

Για παράδειγμα βλέπουμε στην Παιδεία τι γίνεται. Για 50 χρόνια διατηρούμε το ίδιο σχέδιο Αξιολόγησης Εκπαιδευτικών (βασικά δεν υπάρχει ουσιαστική αξιολόγηση). Και μέχρι τώρα δεν καταφέραμε να το αλλάξουμε. Πρώτη αυτή η Κυβέρνηση τόλμησε να το αγγίξει αλλά ακόμη δεν… 

Η Αστυνομία παλεύει με ελλείψεις, ενώ η εγκληματικότητα αυξάνεται αλλά με το ίδιο το Σώμα να μην μπορεί να αποβάλει καρκινώματα που ‘λερώνουν’ το Σώμα. 

Η Ασφάλεια των Πολιτών πήγε περίπατο. Ο καθένας ό,τι θέλει κάνει. Μπουκάρει ο άλλος στο σχολείο και κάνει καβγά. Κλείνει ο άλλος τον δρόμο επειδή έτσι του κατέβηκε. Άλλος κρύβεται στους σκοτεινούς πεζόδρομους για να παρενοχλήσει. Και ο κατάλογος ατελείωτος. 

Η Δικαιοσύνη χρειάζεται χρόνια για να εκδικάσει υποθέσεις και η ψηφιοποίηση παραμένει ευσεβής πόθος.

Η Τοπική Αυτοδιοίκηση χρειάστηκε δύο δεκαετίες για να μεταρρυθμιστεί και ακόμη δεν λειτουργεί, και επιπλέον αντί για πιο ευέλικτη Τ.Α. δημιουργήσαμε 100 αντιδημάρχους, 20 Δήμους, 5 ΕΟΑ και πάει λέγοντας. 

Ο Πολιτισμός υπολειτουργεί χωρίς στρατηγική. 

Το δε Συνταξιοδοτικό παραμένει ένα άδικο, αδιαφανές χάος. Και σαν να μην έφτανε αυτό, οι ίδιοι (οι Βουλευτές) που δεν κατάφεραν να φτιάξουν δίκαιο συνταξιοδοτικό σύστημα για τους πολίτες, φρόντισαν να έχουν το δικό τους συνταξιοδοτικό προνόμιο: χωρίς εισφορές, χωρίς σχέδιο, χωρίς διαφάνεια. Κάθε καμιά δεκαριά χρόνια αλλάζουν τα ποσά των δικών τους συντάξεων… έτσι απλά. Στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο αλλά και σε κάθε χώρα μέλος της ΕΕ αντίθετα, οι ευρωβουλευτές και βουλευτές πληρώνουν εισφορές, οι συντάξεις είναι αναλογικές, και τα πάντα δημοσιεύονται. Εδώ, ούτε καν αυτό. 

Με λίγα λόγια, όπου υπάρχει ευρωπαϊκή υποχρέωση, λειτουργούμε. Όπου έχουμε εθνική ευχέρεια, αποτυγχάνουμε.

Συνεπώς οι απαντήσεις δεν βρίσκονται στο ποιος είναι “αντισυστημικός” ή “σοβαρός” ή στο ποιος εμφανίζεται ως ο πολέμιος της διαφθοράς. Αυτά είναι περιτυλίγματα χωρίς νόημα και ουσία. Λόγια. Κουβέντες. 

Οι απαντήσεις, βρίσκονται στο γεγονός ότι κανένας, μα κανένας τους, είτε από τους εντός είτε από τους εκτός της Βουλής δεν τολμά να βάλει συγκεκριμένες προτάσεις κάτω. Για την Ασφάλεια των Πολιτών, για το Συνταξιοδοτικό, για την Δικαιοσύνη και γενικά για αυτά που αποφασίζουμε μόνοι μας -σε εθνικό επίπεδο- και επηρεάζουν την καθημερινότητα μας. 

Υγ. Θα σας πω δυο παραδείγματα εν συντομία. Το πρώτο αφορά τους ίδιους. Ακούσατε κανένα να λέει πως το Συνταξιοδοτικό των Βουλευτών πρέπει να είναι αναλογικό με τις εισφορές τους; Ούτε θα ακούσετε, διότι απλούστατα δεν βάζουν εισφορές και ούτε θέλουν να βάλουν. Το δεύτερο. Απέλαση εγκληματιών μεταναστών. Υπάρχει Πρόταση από το ΕΛΑΜ από το 2020, υπάρχει Κυβερνητικό Νομοσχέδιο από το 2024 και προχθές κατέθεσε και ο ΔΗΣΥ. Καλά, αν όλοι συμφωνούν πως εγκληματίες μετανάστες πρέπει να απελαύνονται τι σημασία έχει ποιος κατέθεσε την Πρόταση; Δεν έπρεπε αυτό το ζήτημα να ήταν ήδη λυμένο; Προς όφελος της Κοινωνίας και των Φορολογουμένων; Αλλά είπαμε. Σε όσα μπορούμε να αποφασίζουμε μόνοι μας, σε εθνικό επίπεδο, τα κάνουμε μαντάρα… 

ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΤΣΑΓΓΑΡΗΣ / Χ: @tsangarisp